Bekir Hoca ile Kaz Dağı’nın eteğindeki bahçede oturuyoruz. Yukarı köylerdeki orman yangınları yeni söndürülmüş, rüzgar hala biraz yanık kokusu getiriyor.
Hoca, Kaz Dağı’nın tarihini anlatırken, sesi kapalı televizyonda Trump - Netanyahu görüşmesinin görüntüleri beliriyor.
İkimiz de Netanyahu’yu gördüğümüzde duyduğumuz mide bulantısını gizleyemiyoruz. Hoca’nın yüzündeki ifadeden bu herifin adını anarak ağzını kirletmek istemediğini anlayabiliyorum.
Hemen önümüzde en az iki yüz yaşında bir zeytin ağacı var. Hoca başını o yana çevirip susuyor. Sanki gözlerini ve ruhunu gördüğü pislikten arındırmak istermiş gibi bir hali var.
“Timur’a Timur-i Leng derlerdi, Farsça Aksak Timur anlamında” diyor.
Ben, “nereden çıktı şimdi bu” diye düşünürken Hoca devam ediyor:
“Rivayete göre, Sistan’da paralı askerlik yaptığı zamanlarda bacağından okla yaralanmış, sol ayağı topal kalmış. Aksak Timur demelerinin sebebi bu.
Yıldırım Bayezid’in ise 1396’da Niğbolu’da sağ gözünden yara aldığı ve o gözünü kaybettiği söylenir.”
Can kulağı ile dinliyorum. Bekir Hoca, cümleler arasında uzun aralar vererek sakin sakin devam ediyor:
“Ankara Savaşı’nda Bayezid, Timur’a esir düşüyor.
Bu olay, tüm Osmanlı tarihi boyunca ilk ve son kez bir padişahın esir düşüşü.
Yıldırım Bayezid ve Timurlenk, karşı karşıya otururlar.
Yıldırım… Yani Niğbolu’da son büyük Haçlı Seferini paramparça eden komutan…
Esir düşmüş olmanın ızdırabı içinde, Timur’un gülmesini kendisine yönelik bir aşağılama zanneder.
‘Ey Timur, Benim düştüğüm şu hale mi gülüyorsun’ diye sorar
Timur, ‘hayır ona gülmüyorum’ diye cevap verir ve devam eder:
‘Allah, şu dünyayı senin gibi bir kör ile benim gibi bir topala bıraktı ya, işte ona gülüyorum’”
Bekir Hoca, sözlerini bitirince, bu sefer kendisi gülümseyerek tekrar yaşlı zeytin ağacına bakıyor.
Bir yandan “Vay be… Gerçekten ilginç olaymış….” diyorum, öte yandan Hoca’nın neden bunu anlattığını düşünüp soran gözlerle ona bakıyorum.
Gülümsemesini kesmeden “Rivayet bunlar” diyor Bekir Hoca, aklımdan geçenleri okumuş gibi…
“Tarihte böyle bir görüşmeye dair kayıt yok fakat öyle anlatılır. Timur’ın Bayezid’i kafes içinde şehir şehir gezdirdiği falan da uydurmadır. Ama halkın dilindeki öykü budur…
Çünkü karanlık çağları izah etmek için kaderin felaketlerine ihtiyaç duyarız.”
Bekir Hoca, her zamanki gibi kısa konuşup susuyor. Yorumu bana bırakıyor. En eski öğrencisinin kavrayışına güveniyor …
1402 Ankara Savaşı, Anadolu için bir felaketti. Ehl-i Salib’in pençesini kıran “Yıldırım” Padişah esir düştü, bir yıla kalmadan da -henüz 48 yaşında iken- hayata gözlerini yumdu. Küçük Asya, tam 11 yıl sürecek karanlık bir devrin girdabına sürüklendi.
Aslında bu işte ne Timur’un topallığının ne de Bayezid’in körlüğünün bir etkisi vardı. Ama birliği ve dirliği bozulan halk, yaşanan felakete dair bir izah arıyor, olayı kaderin bir cilvesine bağlamayı tercih ediyordu.
Bugün de ABD yönetimi ile İsrail arasındaki gerilimlerden, Trump’ın Netanyahu’ya verdiği ayarlardan, Netanyahu’nun seçimi kaybedecek olmasından falan söz ediyoruz. Oysa Filistin’deki zulmün ve Ön Asya’daki savaşların bu şahısların tercihleri ile pek bir ilgisi yok.
İsrail’in başında kim olursa olsun işgal politikası güdüyor, Filistinliye zulmediyor.
ABD’nin başında kim olursa olsun İsrail’e koşulsuz destek veriyor.
Bunların değişmesi mümkün değil. Çünkü aralarında çok net bir çıkar birlikteliği var.
“Kader bizi Netanyahu gibi bir soykırımcının veya Trump gibi bir delinin eline düşürdü” deyip defteri kapatmak işin kolay tarafı.
Bizim işgalciler ve saldırganlar karşısındaki zayıflığımız.
Evet, Müslümanlar, emperyalistler karşısında zayıflar ve birlik olamıyorlar.
Bunun için onların liderlerinin kişilik özelliklerinden, topallığından, körlüğünden fal bakmak yerine, kendi birliğimize, kendi gücümüze kafa yormamız lazım.
Timur ve Bayezid öyküsündeki hikmeti anlıyorum.
Bekir Hoca’ya “Çay ister misiniz” diye soruyorum. Verdiği dersten emin bir halde “çok açık olmasın” diyor.
