HABER7 - ÖZEL

İstanbul'da etkili olan kuvvetli sağanak yağış sel felaketini tetiklerken; kentin birçok noktasında taşkın ve su baskınları yaşandı.

16 milyon nüfuslu metropolün altyapısı yeniden sorgulandı, günün ilk ışıklarıyla birlikte hasarın boyutu gözler önüne serildi.

İstanbul Valiliği, 14 Ekim Çarşamba günü yapılan ilk değerlendirmeler sonucunda 15 heyelan yaşandığını, 1.277 su baskını; 47 mahsur kalma, 13 ağaç devrilmesi, 2 çatı uçması, 280 iş yeri ihbar kaydı bulunduğunu açıkladı.

Ayrıca, sel felaketi tüm etkisiyle devam ederken 76 araç ve 808 konut maddi hasar almıştı. Fatih, Sarıyer ve Kağıthane ilçelerinde toplam 3 vatandaşın hayatını kaybettiği bildirildi.

Küresel ısınma ve iklim değişikliği alanlarında çalışmaları bulunan Profesör Doktor Ömer Lütfi Şen, Haber7'ye yaptığı açıklamada Cendere Vadisi'ne dikkat çekti:

"Cendere Vadisi'nin taşkın ve su baskınlarına maruz kalacağını yıllardan beri söyledik durduk. Şiddetli bir yağış sistemi geldiğinde, bu bölgenin sular altında kalacağını yıllarca anlattık. Her platformda söyledik. Netice itibarıyla orası betonlaştı."

'FELAKETİN BİR GÜN YAŞANACAĞINI TAHMİN ETMEK ZOR DEĞİLDİ'

İstanbul Teknik Üniversitesi'nde (İTÜ) çalışan Şen, "Vadilerin betonlaşması, böyle olayların gerçekleşmesine zemin hazırlamaktadır. Bu bölgenin bir ulusal park yapılması gerekirdi, ancak şehirleşmesinin önünü açtılar. 'Central Park' potansiyeli olan bir bölgeden 'Manhattan' çıkardılar. Sonuçta, bu felaketin bir gün yaşanacağını tahmin etmek de zor değildi" diyerek sözlerine devam etti.

'BÖYLE BİR YAĞIŞ DÜNYADAKİ HER ŞEHİRDE TAŞKINLARA VE SU BASKINLARINA YOL AÇABİLİR'

Söz konusu yağışın hacmine de değinen akademisyen, "Tabii büyük bir yağıştan bahsediyoruz. Bunun altını dikkatle çizmek gerekiyor. Bu, büyük bir yağıştı. Böyle bir yağış dünyadaki her şehirde taşkınlara ve su baskınlarına yol açabilir ama bizim yanlışlarımız çok fazla. Bu vadileri betonlaştırmaktan vazgeçmemiz gerekiyor." ifadelerini kullandı.

'DAHA BÜYÜK BİR FELAKET MEYDANA GELEBİLİRDİ'

Haber7'ye yaptığı açıklamanın devamında küresel ısınmanın etkilerine atıf yapan Şen, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Allah'tan daha kötüsü yaşanmadı. Daha büyük bir felaket de meydana gelebilirdi. Sonuçta, atmosfer ısındıkça daha çok su tutabiliyor. Bu sene de El Nino yılı. Yani atmosfer daha fazla ısınıyor. Küresel ısınmanın üzerine El Nino etkisi de geliyor. Bu durumda daha fazla nem, daha şiddetli olaylara yol açabiliyor. İleride bunun daha şiddetli bir şekilde tekrarlanmayacağının garantisi yok. Zaten beklentimiz de o yönde."

'ŞİDDETLİ YAĞIŞ HEYELANI EN ÇOK TETİKLEYEN MEKANİZMALARDAN BİRİDİR'

Şen, açıklamasının son bölümünde 'mümkün olan en yüksek yağış' beklentisini ele alırken, heyelanlara dikkat çekti:

"Fiziksel olarak bu yağış şimdiye dek görülmüş en büyük yağış olmayabilir. Bunu biliyoruz. Çünkü 'muhtemel en yüksek yağış' dediğimiz bir şey vardır bizim. 'Fiziksel olarak düşmesi mümkün olan en yüksek yağış' şeklinde. Bu yağışın o olacağını düşünmüyorum. Emin olun o yağış bundan çok daha fazladır. O düştüğü zaman, işte tam havzanın üstüne denk gelmesi ve arkadan beslemesi, dün yaşanan da biraz böyleydi, kuzeyden hep aynı hat üzerinde yağış aldı ve arkadan beslenerek orada şiddetli taşkın olaylarına yol açtı. Bizim de anlattığımız tam olarak budur. Tabii şunu da belirtmekte fayda var. Eğer bu bir etkiyse, yani net olarak diyemeyiz ama bu etkinin oranı yüzde 20 ise, diğeri yüzde 80'i yüzeydeki yapılaşmadan kaynaklıdır. Heyelan riski de vardır. Şiddetli yağış, heyelanı en çok tetikleyen mekanizmalardan biridir. İstanbul'da çok fazla heyelan vakası meydana geliyor."